Dracula

Wojciech Kilar / Krzysztof Pastor

 

 

Balet w dwóch aktach z prologiem i epilogiem
Libretto: Paweł Chynowski według powieści Brama Stokera
Prapremiera: 6.09.2018, West Australian Ballet, Perth
Premiera polska: 2022, Polski Balet Narodowy, Warszawa

Dracula z muzyką Wojciecha Kilara i choreografią Krzysztofa Pastora stał się sensacją baletową roku 2018. Spektakl powstał na specjalne zamówienie West Australian Ballet i miał swoją światową prapremierę we wrześniu 2018 roku w Perth.

West Australian Ballet zapragnął mieć w swoim repertuarze baletową adaptację powieści grozy Brama Stokera Dracula (1897) i jej oscarowej ekranizacji z roku 1992 w reżyserii Francisa Forda Coppoli, do której muzykę napisał Wojciech Kilar. Teatr zwrócił się z tą propozycję do Krzysztofa Pastora, który w swojej koncepcji dramaturgicznej postanowił nie odnosić się jednak wyłącznie do filmu Coppoli, lecz pokazać więcej muzyki Wojciecha Kilara. Spektakl opiera się więc na starannie i precyzyjnie opracowanej partyturze (Michael Brett), na którą składają się różne utwory polskiego kompozytora. Z teczki z jego muzyką filmową zaczerpnięto tematy z Ziemi obiecanej, Trędowatej, Kroniki wypadków miłosnych, Gdzieśkolwiek jest, jeśliś jest, Zazdrości i medycyny. Zaś z dorobku muzyki autonomicznej – fragmenty Kościelca 1909, V Symfonii „Adwentowej”Koncertu na fortepian i orkiestrę.

Postać wampira, bladego arystokraty w czarnej pelerynie z czerwonym podbiciem, obdarzonego demoniczną seksualnością, który wysysa ludzką krew, pierwszy raz w literaturze pojawiła się w opowiadaniu Wampir Johna Williama Polidoriego (1819), inspirowanym podaniami z południa Europy. Autor tego literackiego utworu, młody lekarz o artystycznych aspiracjach, tak bardzo kochał się w angielskim poecie i dandysie, lordzie George’u Byronie, że tytułowemu wampirowi pojawiającemu się w opowiadaniu pod nazwiskiem lorda Ruthvena nadał cechy owego romantycznego artysty i podróżnika. I taki właśnie portret wzorowany na Byronie wszedł w XX w. do popkultury za sprawą licznych filmowych adaptacji. Wampir z powieści Irlandczyka Brama Stokera, tytułowy hrabia Drakula, luźno tylko związany z historyczną postacią średniowiecznego hospodara wołoskiego Włada III Palownika, miał nieco inną powierzchowność i nosił długi biały wąs. Najbardziej przerażającą postać wampira, mężczyzny przypominającego nietoperza, o nagiej czaszce, z ostrymi zębami i krogulczymi palcami stworzył w 1922 r., jeszcze w czasach kina niemego, niemiecki reżyser Friedrich Murnau, twórca Nosferatu – symfonii grozy, którego śladem ponad pół wieku później podążył Werner Herzog, reżyserując film Nosferatu wampir z Klausem Kinskim w roli tytułowej (1979).

Krzysztof Pastor powrócił do pierwowzoru pięknego arystokraty, smukłego bruneta z długimi włosami, człowieka prześladowanego przez groźne fatum, które zdjąć z niego może tylko miłość. Dracula w choreografii Pastora to wzruszający kostiumowy spektakl o miłości, która żyje nawet po śmierci. Tytułowy hrabia idzie na wojnę i walczy na niej dzielnie (świetna scena walki na szable). Gdy jego żona Elizabeth dostaje fałszywą wiadomość o jego śmierci, zabija się. Dumny biskup odmawia pochówku, a wtedy zrozpaczony Dracula przebija go rapierem i zrywa ze swojej szyi krzyż. Dostaje się w szpony zła i zamienia się w zniszczonego życiem starca. Wyjeżdża do Londynu. Tam odbywa się wspaniała scena balu z muzyką z Trędowatej. Dracula – wciąż pod postacią pięknego młodzieńca – spotyka dziewczynę o imieniu Minna, niepokojąco podobną do jego zmarłej ukochanej żony. Właśnie Minna/Elizabeth pomoże nieszczęśnikowi uwolnić się od zła, a on z miłości do niej złoży najcenniejszą ofiarę – z własnego życia.

Draculę Krzysztofa Pastora nominowano do prestiżowej Helpmann Awards w kategorii „Najlepsze przedstawienie baletowe” i trzykrotnie nagrodzono w konkursie Performing Arts WA Awards – za koncepcję i realizację spektaklu oraz za kostiumy i aranżację muzyczną. Druga australijska premiera planowana jest w listopadzie 2021 roku w Queensland Ballet w Brisbane.

Realizatorzy

Polski Balet Narodowy
Orkiestra Teatru Wielkiego - Opery Narodowej

  • Więcej wydarzeń ze świata muzyki klasycznej w aplikacji ONSTAGE

Sponsorzy

  • Mecenasi Teatru Wielkiego - Opery Narodowej

  • Partnerzy Akademii Operowej

  • Partnerzy Teatru Wielkiego - Opery Narodowej

  • Partner Polskiego Baletu Narodowego

  • Patroni medialni